|

“90. yılında Kuva-ı Milleye ” 7 Cepheden Çanakkale’li Gaziler Fotoğraf Sergisi” , Çanakkale Güzel Sanatlar Galerisinde ÇANLIDOST , sitemiz yazarlarından A.Cahit ÖNDER,Kuva-i Milliye ve Milli Mücadele’nin Örgütlenişinin 90. yılı etkinlikleri kapsamında, fotoğraflarını sergiledi ve kendisine bu çalışmalarından dolayı Çanakkale Vali Yardımcısı Ali PARTAL tarafından plaket verildi.
 Sergi de ilginç anlarda yaşandı.Sergiyi gezmeye gelen Aytül ÖZÇELİK,dedesi Gazi Ahmet Fehmi TÜRKAN'ın fotoğrafını görünce,duygulanarak göz yaşlarını tutamadı.Cahit ÖNDER’de çok duygulanarak Aytül ÖZÇELİK’e dedesinin bir fotoğrafını vermeye söz verdi.

Cahit ÖNDER,bu gibi olayları Çanakkale de ve civar illerde yaşadığını bunun kendisine büyük mutluluk verdiğini belirtti. Kendisi de Kıbrıs Gazisi olan Önder, cephe psikolojisini yaşamış olmanın verdiği tecrübe, unutulmuşluğun ve ilgisizliğin verdiği hisle “Yaşayan Çanakkale ve Kurtuluş Savaşı Gazileri”ni teker teker ziyaret etmiştir. Onları yaşarken onere etmeye, dikkatleri onların üzerine çekmeye çalışmış ve bunda da başarılı olmuştur. O çalışmalar tarihin en gerçekçi tanıkları olarak kayıt altına alınmıştır. Bu çalışma Çan’dan başlatıldığı için - kendisinin de ÇANLIDOSTLAR'dan olmasından- duyduğu gururu ifade ederek,” Bu Serginin bir başka ayrıcalığı ise sergiye konu olan gazilerin çocukları ve torunlarının halen Çanakkale de veya ilçelerinde yaşıyor olması.” Daha seksenli yıllarda gazilerin görüntülü kayıtlarını kaydeden Önder, hem gazi yakınlarına hem de tarih ve millet şuuruna erenlere büyük bir miras kazandırmış olması yönüyle de takdire şayan bir çalışmanın sahibi
Gazeteci-Yazar Cahit ÖNDER, ülkemizin değişik il ve ilçelerinde büyük ilgi gören sergisini yaklaşık 2 yıl önce Çan’da da açmıştı.

Ahmet Cahit Önder Kıbrıs Gazisi - Gazeteci Çanakkale
11 Nisan 1947 yılında Çanakkale'nin Çan ilçesinde doğdu. İlk ve ortaokulu Çan'da liseyi Biga'da okudu. 1965-1971 yılları arasında İstanbul'da üniversite öğrenimiyle birlikte tiyatro çalışmaları yaptı.2 yıl İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Prehistoya ve Arkeoloji Bölümü'nde okudu. 1971 yılında İstanbul Üniversitesi İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi'ne bağlı Gazetecilik Yüksek Okulu'nu bitirdi.
Balkan, Çanakkale ve Arabistan ve İstiklal Savaşının değişik cephelerinde topçu çavuşu olarak askerlik yapmış, 7 yıl Hindistan'ın Bombay kentinde İngiliz Esir Kampları'nda esaret yaşamış, 14 yılda köyüne dönmüş Gazi Mustafa Çavuş'un torunu olan Cahit ÖNDER kaderin garip bir cilvesi olarak 20 Temmuz 1974 Kıbrıs Barış Harekatı'na katılarak savaş gazisi olmuştur.
Paraşüt komando asteğmeni olarak katıldığı savaşta teğmen rütbesine yükseldi. Kıbrıs'ta ikinci harekatta Lefke'ye ilk giren Türk Komando Birliği içindeydi.
Ortaokul, lise ve üniversite yıllarında gazetecilik ve tiyatro ile ilgilendi. Çan Yüksek Öğrenim Kültür Demeği Başkanlığı yaptı. 1975-1985 yılları arasında Kale Grubu'na ait Çan'daki Seramik Kompleksi'nde genel müdür basın danışmanı olarak görev yaptı. 1977-1990 yılları arasında Tercüman, Günaydın, Cumhuriyet, Ekonomik Rapor gibi gazetelerle, Akdeniz Haber Ajansı (AK Ajans), Hürriyet Haber Ajansı (HHA)'sında da muhabir olarak görev yaptı. 1979-1981 yılları arasında Çanakkale'ye bağlı 606 köyde yaptığı araştırmalar sonucu ulaştığı 90 savaş gazisiyle ilgili geniş bir arşiv oluşturdu. Bu arşivinden "Doğumunun 100. Yılında - Atatürk'ün Silah Arkadaşları - Yaşayan Çanakkaleli Muharipler" kitabını yazdı. Kale Grubu Kültür Yayını olarak 3 baskı yapan bu kitap 7.500 adet dağıtıldı. Cahit ÖNDER ayrıca Çanakkaleli gazilerin fotoğraflarını ve savaş öykülerinin özetlerinden oluşan sergisini, 1981-2005 yılları arasında Çanakkale, İzmir, Tekirdağ, Edirne, İstanbul ve Ankara'da tekrarladı. Bugün hiçbiri hayatta olmayan yedi Cephede savaşmış gazilerin 120 saat sesleri 90 dakika süreli 8 mm. renkli film ve diyalardan oluşan arşivine gazilerin heykelleriyle bütünleştirerek "Gaziler Galerisi Projesi"ni hayata geçirmek için çalışmalarına devam etmektedir. Kıbrıs Savaş Atlayış Brövesi ve Kıbrıs Şerit Rozeti sahibi, Kıbrıs Gazisi, Gazeteci Cahit ÖNDER, yerel gazetelerde haber, köşe yazısı, dizi yazılarıyla gazetecilik hayatını sürdürmektedir.

ÇALIŞMALARINDAN Bİ PASAJ :
MEHMET EFE Çan - Karakoca Köyü'nden
1319 (1903) doğumluyum. 78 yaşındayım. Ka rakoca Köyü'nden İbrahim oğlu Mehmet Efe benim adım. Kuvayı Milliye zamanı çok çalıştım Çan'a Yunanlılar gelince bizim köyden Hacı Bekir adında bir arkadaşımız vardı. Onunla beraber çeteler köyü basmasınlar, konu komşunun huzuru bozulmasın diye köyde silah elimizde, sabaha kadar nöbet tutardık. Çeteler köyümüze girmesinler diye beklerdik. Çan'da Osman Efendi diye biri vardı. O zamanki devirde Encümen Azası idi. Hacı Bekir emirleri Osman Efendi'den alırdı. Zaman zaman buluşurlardı. Biz de ona göre tedbirlerimizi alırdık. Sonra bir gün Yunan Çan'ı işgal etti. Pazarköy veya Çan Pazar denirdi. Tüfekler patlayınca, seslerini biz köyden duyduk. Hacı Bekir topladı bizi. Yola koyulduk silâhlar elimizde. Çan'a girerken, çamlığın bittiği yerde, sağ tarafta kayalıklar vardır. Şimdi evler olmuş oralara. Hacı Bekir hepimizi oralara yatırdı. Taşların arkalarına yattık. Yunan askerleri Çan'ın sokaklarında geziniyorlar. Silah sesleri geliyor. Koca Konakta da iki tane makinalı tüfek durmadan ateş ediyor. Hacı Bekir «ateş edin» dedi. Başladık ateşe...
Bu ve buna benzer hikayeleri, gazilerin birebir anlattığı, Cahit ÖNDER'in '7 CEPHE'nin GAZİLERİ ANLATIYOR' adlı kitabın da bulabilirsiniz...

AŞAĞIDA O ZAMAN Kİ YAŞAYAN GAZİLERİN TELGRAFLARINI SUNUYORUZ:
TELGRAF:
Sayın İbrahim Bodur Çanakkale Seramik Fabrikaları A. Çanakkale Seramik Han, Tersane Caddesi, Karaköy-İstanbul
Bizler, Çanakkale Savaşlarının çeşitli cephelerinde harplere katılan muharip gazileriz. Anafartalar'da yapılan askeri manevrala davetli geldiğimiz Çanakkale'de bizlere gösterilen ilgiden, çok bahtiyar olduk. Bizleri kitaplara bastırıp şereflendirdiği köylerimizden alıp, buraya getirip, yedirip, giydirip, barındırdığınız için hepimiz size duacıyız.
Allah sizden razı olsun.
Gönderenler: Muammer Savaş-Bayramiç/Merkez Mustafa Gürer Bayramiç/Ahmetçeli Köyü Adil Dede - Eceabat/Büyükanafarta Köyü Mustafa Çakal - » » Hakkı Tuna- » » Mustafa Tülümen -Eceabat/Küçükanafartalar Köyü Mustafa Tamkan -Ezine/Geyikli Bucağı Ahmet Başaran - Yenice/Çınarcık Köyü Ali Şimşir - Çan/Karakoca Köyü Şerif Ali Arslan- Çan/Mallı Köyü Halil Koç - Çanakkale/Haliloğlu Köyü Recep Tural - Biga/Karabiga Bucağı Mustafa Koca-Biga/Gümüşçay Bucağı
27 Temmuz 1982 Kale Ailesi
|